Ne arkadaşız ne sevgili
İlişkileri tanımlarken neredeyse her hafta yeni bir kavram icat ediliyor.
Başlık parasından Sevgililer Günü’nün icadına, gişe rekoru kıran romantik komedilerden kanlı elmas ticaretinin en mutlu günümüzün bir temsili haline getirilişine, aşk, seks ve evlilik meseleleri uzunca süredir kapitalizmin vazgeçilmez gündem başlıkları arasında yer alıyor. Bu yüzden romantik ilişkiler her ne kadar kişisel ve özel konular olarak algılansa da bir o kadar toplumsal etkenlerle şekilleniyor.
2010’ların başında ortaya çıkan flört uygulamaları, partnerlerin bu zamana kadar birbirleriyle ortak sosyal çevrelerde tanıştıkları düzeni tamamen çöpe attı. Bu düzenin yerine modern dünyada her geçen gün giderek azalan dikkat süremiz ve dopamin bağımlılığımızla uyumlu bir katalog yerleştirdi. Saniyeler içinde geçilen suretler, yarım kalan yüzeysel sohbetler ve yüzlerce seçenek arasında kaybolan kişisel özellikler artık öylesine norm haline geldi ki bugüne kadar insanların nasıl tanışıp ilişki kurabildiklerini bile unuttuk. Artık sosyal ortamlarda biriyle tanışma girişiminde bulunmak özellikle Z kuşağı için tuhaf, hatta korkutucu bir ihtimal olarak görülüyor.
Elbette gri alanda duran belirsiz ilişkiler her zaman aşk hayatımızın bir parçasıydı (mesela Issız Adam henüz 2008'de çekilmişti) ancak Türkçeye “gündelik ilişki” diye çevirebileceğimiz “situationship” kavramının tam da bu yıllarda hayatımıza girmesinin ve yaygınlaşmasının birçok nedeni var. Situationship, tam olarak “henüz adı konmamış ilişki” demek değil. Tanımsızlığın sağladığı özgürlük alanı, herkesin idare edebileceği kadar sorumluluk ve daima geri çekilme opsiyonunun saklanması gibi özellikleri, bu olguyu basit bir ilişki kuramama halinden çıkarıyor ve bilinçli bir ilişki kurmama tercihine dönüştürüyor. Terimin içindeki "durumsallık" vurgusu, ilişkinin müşterek kararlar yerine o gün gelişebilecek çeşitli durumlara göre keyfi ve tek taraflı şekillenebilmesine dikkat çekiyor. Bu dalgalı hal içerisinde duyguların derinleşebilmesi pek mümkün olmazken, üstüne bir de arkadaşlık, işyeri ya da okul gibi ortaklıkların eksikliği eklenince sorumluluk duygusu ortadan kalkıyor ve ilişkileri bozuk para gibi harcamak kolaylaşıyor.
