Yapay zeka sevebilir mi?
Bir varmış, bir yokmuş. İnsanların metroda kablosuz kulaklıklarıyla şarkılar mırıldandıkları, düzenli olmaları ve evlerinin ışıklarının açık olup olmadığını kontrol etmeleri için yapay zeka uygulamalarına güvendikleri, iletişimin neredeyse tamamen köreldiği şeker renklerinde bir distopik gelecekte kişisel mektuplar bile profesyonellere yazdırılırmış. Bu gelecekte yaşayan insanlar, yeni teknolojiler hayatlarını maddi açıdan daha iyi hale getirmişse de, hem duygusal hem de fiziksel olarak bağlantı kurmakta zorlanmışlar, zorlanmışlar ve sonunda yapayalnız, etraflarından kopuk atomize bireyler haline gelmişler. Spike Jonze’un anlattığı bir masal, on sene önce insanlara bir alegori gibi gelmiş.
Bilimkurgular izleyicileri alışık olmadıkları ortamlara yerleştirir, etik ikilemler, tartışmalar, duygusal çalkantılar gibi deneyimleri bu alışık olmadıkları ortamda yeni bir gözle görmelerini sağlar. Her (Spike Jonze, 2013) filmi bize aşk, arkadaşlık, vücut bulma ve ilişkiyle bağlanma gibi eski soruları test edebileceğimiz yeni bir dünya sunmuştu. Yine de hüzünlü bir yalnızın bir işletim sistemi asistanına aşık olabileceği fikri fazlasıyla zorlama görünüyordu. Siri’yle tanışalı iki sene olmuştu, Samantha da bir fanteziden ibaretti. Her, o dönem için daha ziyade sevdiğimiz insanların asla “bizim için yaratılmadığı” fikri üzerinden okunuyordu ya da uzun mesafe ilişkileri ve internet aracılığıyla kurulan “vücut bulmamış” ilişkiler üzerinden.
Oysa Her’ün kavramsal şakası, “sadece sizin için” yaratılmış yapay bir sese âşık olabileceğiniz fikriydi, tahmin edilenden çok daha hızlı biçimde akla yatkın hale geldi. Filmin gösterime girmesinin üzerinden on sene geçti, bugün yapay zekanın insanın yerine geçmesinin ne kadar olası olduğu konusunda hepimiz herhalde hemfikiriz. Haklı sebeplerimiz var: 2023 baharında 2 milyondan fazla Snapchat takipçisiyle kişisel olarak iletişime giremediğini fark eden Caryn Marjorie, Forever Voices şirketiyle çalışarak kendisinin bir yapay zeka versiyonunu yarattı. CarynAI olarak isimlendirilen klon, Marjorie’nin videolarıyla eğitildi. Kullanıcılar dakikası 1 dolar karşılığında bu klonla konuşabilecekti. Yapay zeka klonu piyasaya sürüldüğü ilk hafta, 72 bin dolar kazandı.
Marjorie, klonunu tanıtmak için “yalnızlığı tedavi etmek için doğru yönde atılmış ilk adım,” diye tweet atarken CarynAI piyasaya sürüldüğünde tuhaf bir şey oldu: Neredeyse anında “yoldan çıktı” ve müşterileriyle samimi, flörtöz, hatta cinsel konuşmalar yapmaya başladı. Ortaya çıkan özelliğin bu olması, insanların onunla bu konuşmaları yapmaya çalıştığı, kullanıcıların yalnızlıklarını tedavi etmekten ötesiyle ilgilendiği şeklinde yorumlandı.
